22/10/2022
W dzisiejszym dynamicznym rynku nieruchomości w Polsce coraz więcej osób zastanawia się, ile mieszkań sprzedaje się za gotówkę, zwłaszcza w obliczu zmian w dostępności kredytów hipotecznych. Dane z Narodowego Banku Polskiego pokazują, że w 2023 roku nastąpił powrót do trendów sprzed 2022 roku, gdzie kredyty odgrywają większą rolę, ale gotówka wciąż dominuje w niektórych segmentach. W tym artykule przeanalizujemy statystyki, profile kupujących, zalety zakupu za gotówkę oraz praktyczne kroki, by pomóc Ci zrozumieć, czy ta opcja jest dla Ciebie idealna.

Statystyki sprzedaży mieszkań za gotówkę w Polsce
W 2023 roku ponad 50 proc. nowych mieszkań nabywanych na własne potrzeby było kupowanych z przewagą kredytu bankowego, co oznacza powrót do sytuacji sprzed 2022 roku, gdy ten odsetek wahał się między 60 a 62 proc. Jednak załamanie akcji kredytowej w 2022 roku, spowodowane rosnącymi stopami procentowymi, obniżyło ten wskaźnik do 40 proc. Programy takie jak Bezpieczny kredyt 2 proc. przyczyniły się do wzrostu do 52 proc. w 2023 roku. Dla inwestycji, takich jak wynajem czy odsprzedaż, gotówka nadal dominuje – aż 59 proc. mieszkań na wynajem i 71 proc. na odsprzedaż zostało kupionych bez kredytów.
Według danych NBP, w 2023 roku blisko trzy czwarte mieszkań kupowanych na własne potrzeby opierało się na kredytach, z czego w 21 proc. przypadków wkład własny przekraczał 50 proc., a w 27 proc. transakcji użyto wyłącznie środków własnych. To pokazuje spadek o 8 punktów procentowych w porównaniu z rokiem poprzednim. W przypadku zakupów inwestycyjnych, gotówka jest wciąż preferowana, choć jej udział spadł w stosunku do 2022 roku.
Kto kupuje mieszkania za gotówkę i dlaczego?
Kupno mieszkania za gotówkę wymaga znacznych oszczędności, ale niesie korzyści, takie jak szybsza transakcja i możliwość negocjacji ceny. W Polsce w 2021 i 2022 roku nawet 60-70 proc. kupujących decydowało się na tę opcję ze względu na wysokie koszty kredytów. Jednak w 2023 roku, dzięki tańszym kredytom, ten trend się odwrócił. Osoby, które stać na zakup za gotówkę, to głównie inwestorzy, tacy jak flipperzy czy właściciele nieruchomości na wynajem, kupujący kawalerki lub mieszkania 2-pokojowe do 45 m².
Według raportów, w 2022 roku inwestorzy stanowili 70 proc. nabywców, a w 2023 roku ich udział spadł do 45 proc., co oznacza wzrost liczby osób kupujących dla własnych potrzeb. Dane wskazują, że firmy to zaledwie 1 proc. nabywców, więc większość to osoby fizyczne. Ceny mieszkań rosły rekordowo w 2023 roku – na przykład w Warszawie średnio 16 037 zł/m², a w Krakowie 15 464 zł/m² – co sprawia, że gotówka jest opcją dla tych, którzy mają wystarczające oszczędności.
Zalety i wady zakupu mieszkania za gotówkę
Zakup za gotówkę ma wiele zalet, w tym mniej formalności, niższy całkowity koszt (bez odsetek od kredytu) i możliwość natychmiastowego sfinalizowania transakcji. To także szansa na lepszą negocjację ceny i uniknięcie ryzyka utraty nieruchomości w trakcie oczekiwania na kredyt. Jednak nie jest to idealne dla wszystkich – jeśli zużyjesz wszystkie oszczędności, ryzykujesz brakiem poduszki finansowej w razie problemów.
W porównaniu z kredytem, gotówka jest mniej ryzykowna dla inwestycji, ale w 2023 roku tańsze kredyty, jak Bezpieczny kredyt 2 proc., sprawiają, że dla młodych kupujących kredyt może być bardziej opłacalny. Wady to brak możliwości skorzystania z programów rządowych i potencjalne trudności w udowodnieniu pochodzenia środków przed urzędem skarbowym.
Porównanie: Gotówka vs. Kredyt
| Aspekt | Zakup za gotówkę | Zakup na kredyt |
|---|---|---|
| Czas transakcji | Szybki, nawet w ciągu dni | Dłuższy, wymaga tygodni na formalności |
| Koszty dodatkowe | Notariusz, podatek PCC | Odsetki, prowizje bankowe |
| Ryzyko | Brak, jeśli masz środki | Zależne od stóp procentowych |
| Dostępność | Tylko dla osób z oszczędnościami | Dla szerszej grupy, z wkładem własnym |
Takie porównanie pokazuje, że gotówka jest korzystna dla inwestorów, ale kredyt – dla tych, którzy budują swoje pierwsze gniazdko.
Krok po kroku: Jak kupić mieszkanie za gotówkę
Proces zakupu mieszkania za gotówkę jest prostszy niż z kredytem. Najpierw wybierz nieruchomość – może to być mieszkanie z rynku wtórnego lub nowe od dewelopera. Następnie sprawdź ją pod kątem technicznym, prawnym i finansowym. Kluczowym krokiem jest podpisanie aktu notarialnego u notariusza, gdzie zapłacisz za mieszkanie, na przykład przelewem na konto sprzedającego.

Jeśli mieszkanie jest obciążone hipoteką, wymagana jest promesa banku na wykreślenie hipoteki. Cały proces może trwać od kilku dni do miesięcy, w zależności od rynku. Dla rynku wtórnego jest to szybsze, a dla pierwotnego – wymaga umowy deweloperskiej i wpłat w transzach.
Koszty związane z zakupem mieszkania za gotówkę
Oprócz ceny mieszkania, przygotuj się na koszty notarialne, takie jak opłata za akt notarialny (np. 1010 zł + 0,4% od nadwyżki powyżej 60 000 zł), opłaty sądowe za wpis do księgi wieczystej (200 zł) i podatek PCC w wysokości 2% na rynku wtórnym. Od 31 sierpnia 2023 roku podatek PCC nie obowiązuje dla kupujących na własne potrzeby, co jest sporą ulgą. Pamiętaj też o możliwości kontroli urzędu skarbowego co do pochodzenia środków.
Często zadawane pytania (FAQ)
Czy można kupić mieszkanie za gotówkę, jeśli jest obciążone hipoteką? Tak, ale musisz zapewnić, że hipoteka zostanie wykreślona po spłacie – wymaga to promesy banku i odpowiednich zapisów w umowie.
Jak udowodnić pochodzenie środków za gotówkę? Urząd skarbowy może wymagać dokumentów, takich jak wyciągi bankowe czy umowy darowizny, zwłaszcza przy dużych kwotach.
Czy zakup za gotówkę jest opłacalny w 2024 roku? Zależy od Twojej sytuacji – jeśli masz oszczędności i cel inwestycyjny, tak; dla młodych rodzin tańsze kredyty mogą być lepszym wyborem.
Jakie dokumenty są potrzebne do zakupu za gotówkę? Dowód tożsamości, dokumenty własności sprzedającego, numer księgi wieczystej i ewentualnie promesa banku.
Czy gotówka daje przewagę w negocjacjach? Zdecydowanie – sprzedający często wolą szybką transakcję, co może skutkować niższą ceną.
W kontekście rosnącego rynku nieruchomości, decyzja o zakupie za gotówkę wymaga przemyślenia. Jeśli jesteś inwestorem z solidnymi oszczędnościami, to może być idealna opcja, ale zawsze waż korzyści i ryzyka, by nie przegapić szansy na lepsze warunki kredytowe. Ten artykuł opiera się na dostępnych danych, by pomóc Ci w świadomym wyborze.
Zainteresował Cię artykuł Ile mieszkań sprzedawanych za gotówkę?? Zajrzyj też do kategorii Nieruchomości, znajdziesz tam więcej podobnych treści!
