01/07/2021
Uwłaszczenie to proces przekazania prawa własności nieruchomości gruntowej osobie fizycznej lub prawnej, która dotychczas korzystała z niej w ramach użytkowania wieczystego. Jest to jedna z najważniejszych zmian w polskim prawie nieruchomościowym, wprowadzona ustawą z dnia 25 lipca 2023 roku. Warto zrozumieć, na czym polega ten proces i jakie korzyści może przynieść.

Czym jest użytkowanie wieczyste?
Użytkowanie wieczyste to forma prawna, która pozwala na korzystanie z nieruchomości gruntowej przez określony czas, zwykle 99 lat, w zamian za opłaty roczne. Użytkownik wieczysty ma prawo do zabudowy i korzystania z gruntu, ale nie jest jego właścicielem. Właścicielem pozostaje Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego.
Kto może skorzystać z uwłaszczenia?
Z możliwości uwłaszczenia gruntów mogą skorzystać:
- Przedsiębiorcy – firmy, które użytkują grunty w celach biznesowych.
- Osoby fizyczne – właściciele domów lub mieszkań na gruntach objętych użytkowaniem wieczystym.
- Spółdzielnie i wspólnoty mieszkaniowe – podmioty zarządzające nieruchomościami wspólnymi.
Termin na złożenie wniosku o uwłaszczenie
Ustawa daje użytkownikom wieczystym 12 miesięcy od dnia wejścia w życie nowych przepisów (czyli do 30 sierpnia 2024 roku) na złożenie wniosku o uwłaszczenie. Po tym terminie możliwość ta może zostać znacznie ograniczona.
Jak obliczyć koszt uwłaszczenia?
Koszt uwłaszczenia zależy od wartości gruntu i może być opłacony:
| Forma płatności | Wzór obliczeniowy |
|---|---|
| Płatność jednorazowa | 20 × (stawka roczna × wartość gruntu) |
| Płatność ratalna | 25 × (stawka roczna × wartość gruntu) |
Bonifikaty i ulgi
Niektórzy użytkownicy mogą skorzystać z bonifikaty w wysokości nawet 90% wartości gruntu. Dotyczy to m.in.:
- Osób niepełnosprawnych,
- Członków rodzin wielodzietnych,
- Opiekunów osób niepełnosprawnych.
Kiedy uwłaszczenie nie jest możliwe?
Uwłaszczenie nie dotyczy:
- Grun niezabudowanych,
- Grun oddanych w użytkowanie wieczyste po 31 grudnia 1997 roku,
- Grun położonych na terenach portów morskich lub ogrodów działkowych.
Najczęściej zadawane pytania
Co się stanie, jeśli nie złożę wniosku w terminie?
Jeśli nie złożysz wniosku w ciągu 12 miesięcy od wejścia ustawy w życie, stracisz możliwość skorzystania z uproszczonej procedury uwłaszczenia.

Czy mogę sprzedać nieruchomość po uwłaszczeniu?
Tak, po uzyskaniu pełnych praw własności możesz swobodnie dysponować nieruchomością, w tym ją sprzedać.
Czy uwłaszczenie obejmuje również budynki na gruncie?
Tak, jeśli jesteś właścicielem budynku na gruncie objętym użytkowaniem wieczystym, uwłaszczenie dotyczy również prawa własności do gruntu pod budynkiem.
Proces uwłaszczenia to szansa na zabezpieczenie swoich praw do nieruchomości i uniknięcie przyszłych opłat. Warto dokładnie zapoznać się z przepisami i skorzystać z możliwości, jakie daje nowe prawo.
Zainteresował Cię artykuł Uwłaszczenie gruntów – wszystko, co musisz wiedzieć? Zajrzyj też do kategorii Nieruchomości, znajdziesz tam więcej podobnych treści!
